Brain Dynamics Lab @MEF

  • Sümeyye Özdemir

NEURALINK

"Şu anda bir Neuralink taşıyor olabilirdim ve bunu bilemezdiniz."

Elon Musk 2016'da nöroteknoloji şirketi NEURALINK'i kurdu ve dünyanın önde gelen bazı sinirbilimcilerini bir araya getirdi. 2019'da şirket, geliştirdiği teknolojiyi sergiledi: bir sinirsel arayüz teknolojisi (bkz; neural interface technology); insan beynine yayılan/gömülebilen, beyin aktivitesini kaydedebileceği ve potansiyel olarak uyarabileceği bir teknoloji.

Kısa vadeli hedefleri, Alzheimer ve Parkinson gibi çeşitli nöral bozuklukları tedavi etmek; Parkinson hastalarının fiziksel hareketlerini kontrol etmelerine/düşünce gücüyle makineleri manipüle etmelerine imkan olacağını öngörüyorlar. Musk, bu teknolojinin insan bilinci ve yapay zeka arasında bir "simbiyozu" kolaylaştıracağını da umuyor ve "insanüstü biliş (bkz; superhuman cognition)" geliştirmekten bahsediyor:


"Dijital bir süper bilgisayardan daha akıllı olamayacağız, bu yüzden onları yenemezseniz onlara katılın."

Neuralink, beyin implantlarının insan yeteneklerini genişletebileceğine inananların ilki değil. Araştırmacılar, sinyallerin bilgisayar imleçlerini hareket ettirmelerine izin verebileceğini göstermek için 1990'larda felçli insanların beyinlerine sondalar yerleştirmeye başladılar. Sinirsel arayüz teknolojisi de yeni değil. İnsan beynine bağlanan ve elektrik sinyallerini bilgisayara çeviren makineler 2006'dan beri piyasada ve bilim insanları, beyin aktivitesini yorumlayabilen ve beyindeki nöronları uyarabilen cihazlar yarattılar. Burada önemli bir kanıt, felçli hastaların bir robotik kolu kontrol edebildiği 2012'de gerçekleşti.

Görsel-1: Brown Institute For Brain Science-BrainGate System.

Ancak Neuralink, sonraki büyük adımı, dokunsal geri bildirimi (bkz; haptic feedback) sağlayabilir. Teorik olarak bu, Neuralink'in çipleri, beynin hangi alanlarının dünyayla etkileşime girdiğimizde uyarıldığını kaydettiğinde mümkündür ve sonra elektrotlar, bu hissi simüle etmek ve robotik protez kullanan insanların beyinlerini uyarmak için bu bilgiyi kullanabilir.

2020'de gerçekleştirilen demoda şirket, implantı felçli insanlarda denemeyi düşündüğünü söyledi-ör, bilgisayarda yazabilmeleri, sözcükler oluşturabilmeleri için. Musk daha ileri gitti:


"Sanırım uzun vadede birinin tüm vücut hareketini geri getirebilirsiniz."

Musk, şirketin genel hedefi olarak adlandırdığı daha fütürist bir "genel nüfus cihazından (bkz; general population device)" söz ediyor. Ona göre, türler düzeyinde, gelişmiş yapay zeka ile nasıl bir arada yaşadığımızı anlamak önemli; "Öyle ki dünyanın geleceği yeryüzündeki insanların birleşik iradesi tarafından kontrol edilir. Bu, böyle bir cihazın başardığı en önemli şey olabilir. "

Görsel-2: Robotun çalışma sistemi.

Musk'ın, Neuralink'in sunabileceği gelişmiş yetenekler için pek çok iddiası var-ör, insanlar "Black Mirror"daki gibi hatıraları kaydedip yeniden canlandıracaklar veya telepatik olarak arabalarını çağıracaklar.

Uzmanların ise bu iddialarla ilgili şüpheleri var. Ancak öncesinde implantın teknik boyutunu inceleyelim;

- Esnek teller (Floppy wires)

Neuralink'in 2019 sunumu ve teknik raporunun ardından, UC'dan nörobiyoloji profesörü Hires'e göre önerilen cihazda kullanılacak teller, esnek olduklarından bu alanı ilerletebilir. Her biri, beyin aktivitesini tespit edebilen ve teorik olarak uyarabilen elektrotlar taşır. Hires, "sert teller çok fazla hasara neden oluyor çünkü beyin hareket edebiliyor," dedi ve canlı bir beynin çok yumuşak olduğunu ekledi.

Görsel-3: Beyin yüzeyine temas eden teller.

Esnek teller, beyinde uzun süre gömülü kalacak bir cihaz için daha iyi bir çözüm olabilir çünkü dokuda iltihaplanma, hasar verme olasılıkları düşüktür. Bu, tellerin birkaç yıldan daha uzun süre dayanıp dayanmayacağını bilmediğimiz için yeterince yeni. Zorluk, yaşayan bir beynin "çürütücü" bağlamında on yıl boyunca hayatta kalabilen mikro telleri mükemmelleştirmek. Sorunun çözülmesi ise tek başına yıllar alabilir.


- Robotik dikiş makinesi (Robotic sewing machine)

Cihaz, esnek ipliklere tutturulmuş 3000'den fazla elektrot içeren ve 1000 beyin nöronunun aktivitesini izleyebilen minik bir probdan oluşuyor. Problar, nöronlardan yayılan elektrik sinyallerini ölçer ve sinyallerin hızı ve kalıpları hareket, düşünceler ve hatıraların hatırlanmasında temel oluşturur.

Esnek tellerle ilgili büyük bir sorun, beyne geçmesinin zor olabilmesidir ve bunun için Neuralink tamamen yeni bir şey icat etti. Sondalar, dikiş makinesinden farksız bir cihazla beyne sokulacak ve iplikleri beynin dış yüzeyine/kortekse yaklaşık 1 mm sokmak için sert bir iğne kullanacak.

Görsel-4: Robotik dikiş makinesi.

Hires, ameliyat sırasında hastanın beyni, nefesi ve kalp atışıyla birlikte hareketliyken, bu hareketi telafi etmek için iğneyi otomatik olarak ayarlayacak bir özelliği vurguladı; ''çevrimiçi hareket düzeltme (bkz; online motion correction)''; beynin kan damarlarının bir mikroskop altında videosunu çekerek ve ardından iğneyi bu kan damarlarıyla hareket edecek şekilde ayarlamak için bir robot kullanarak çalışır.

- Çip (The link)

Kafatasına gömülü olacak çipten, her biri bir insan saçından yaklaşık 20 kat daha ince olan bir dizi küçük tel, hastanın beynine doğru açılır. Teller, beyin aktivitesini izleyebilen ve teorik olarak beyni elektriksel olarak uyarabilen 1024 elektrotla donatılmıştır. Verilerin tümü, çip aracılığıyla, araştırmacıların inceleyebileceği bilgisayarlara kablosuz olarak iletilir.


Musk, elektrotların topladığı beyin aktivitesini yorumlayacak ve insan kafatası kadar kalınlıktaki çipin, daha sonra süper yapıştırıcı ile kapatılabilecek şekilde beynin yüzeyine düzgünce atılabileceğini söylüyor. Bir indüksiyon bobiniyle kablosuz şarj edilebiliyor.


Görsel-5: ''The Link''


Kabaca 4'e 4 mm boyutlarındaki çipler, esnek elektrot iplikleri kullanacak ve her elektrot ipliği, Musk'ın söylediği prosedürde, LASIK göz ameliyatı kadar güvenli ve ağrısız şekilde hassas bir robot ile yerleştirilecek. Mevcut tasarım, kulağın arkasına yerleştirilen, insan saçının yaklaşık dörtte biri genişliğindeki elektrot ipliklerine bağlanarak beyne geçirilen ve nöronları/sinir hücrelerini uyarabilecekleri bir çip şeklinde.


Görsel-6: Robotik dikiş makinesinin, telleri beyin dış yüzeyine dikme işlemi.

ICL'dan Dr. Green'e göre Neuralink'te en heyecan verici şey, bu üç teknolojiden herhangi birinin çığır açması değil, bir araya getirilmiş olmaları. "Tüm bu farklı özellikler bir süredir geliştiriliyor ve hepsinin tek bir cihazda bir araya geldiğini görmek güzel."

Şirketin bu sistemde belirttiği avantaj, beynin çok özel alanlarını hedefleyebilmesi ve böylece cerrahi olarak daha güvenli hale gelmesidir. Ayrıca makine öğrenimiyle kayıtları analiz edebilecek ve bu, daha sonra hastaya ne tür bir stimülasyon verileceğini belirleyecektir.


Hayvan Çalışmaları

Neuralink başkanı Max Hodak, şirketin hayvanlar üzerinde deney yapmak zorunda kalmamasını dilediğini ancak bunun gerekli bir adım olduğunu söyledi. "Hayvanlarla çalışmak zorunda kalmamayı, bunun süreçte bir adım olmamasını diliyoruz ama öyle."

2020'deki demo, Gertrude adında bir domuz içeriyordu. Küçük bir cihaz, hayvanın sinirsel aktivitesini kaydetti ve kablosuz olarak bir ekrana gönderdi. Burnuna her dokunduğunda bir dizi bip sesi duyuldu ve beyninin yiyecek arayan bölümünde faaliyet gösterildi. Musk, "Bunun inanılmaz derecede derin olduğunu düşünüyorum" dedi. Gertrude saman yiyip kokladığında, aktivitesi, sinirsel aktivitesini takip eden bir grafikte ortaya çıktı; beynindeki işlemci, yiyecek ararken burnundaki sinirsel aktiviteyi gösteren sinyaller gönderiyordu.

Görsel-7: Demoda, Gertrude.


Gösteri, çipin, Gertrude'un koşu bandında yürürken uzuvlarının konumunu nasıl doğru şekilde tahmin edebildiğini ve yemek için burnunu çekerken sinirsel aktiviteyi nasıl kaydettiğini gösterdi. Musk, domuzun iki aydır kafatasına gömülü çip ile yaşadığını belirtti. Ancak Twitter'da ima ettiği “matristeki matris” i bekleyenler için bu tam olarak umdukları şey değildi.

Musk, teknolojinin, bir maymunun "beyniyle bir bilgisayarı kontrol etmesine" izin verdiğini de duyurdu. Ve 2020'de "Joe Rogan Podcast"teyken, Neuralink'in bir yıl içinde insan deneklerine çip yerleştirebileceğini iddia etti ve bunu 2021'de Clubhouse'a verdiği röportajda tekrarladı.

Sinirbilimciler ise pek tatmin olmamışlardı..


"Bu sağlam mühendislik ama vasat bir sinirbilim."

2020'de Insider, NCL'den sinirbilimci Prof. Jackson ile görüştü: "Bunun olmayacağını söylemem ama altta yatan sinirbilimin çok daha zayıf olduğunu düşünüyorum. Bu sağlam mühendislik ama vasat bir sinirbilim … Sadece bir koşu bandında yürürken domuzun bacağının konumunu tahmin edebilmek, düşünceleri otomatik olarak okuyabileceğiniz anlamına gelmez." "En büyük zorluk ise tüm bu beyin verileriyle ne yaptığınızdır. Gösteriler bu bakımdan hiç etkili değildi ..."

Bununla birlikte, çipten gelen kablosuz rölenin bilimdeki hayvan deneklerinin refahı üzerinde potansiyel olarak büyük bir etkiye sahip olabileceğini, çünkü şu anda test hayvanlarında kullanılan nöral arayüzlerin çoğunda deriden dışarı çıkan kablolar bulunduğunu söyledi.


''Musk burada bir nevi arzu uyandıran fantezi dünyasına giriyor."

Hires, Musk'ın amacını tümüyle dışlamadı; ''Musk burada bir nevi arzu uyandıran fantezi dünyasına giriyor." Bireysel nöronları uyarmak için yeterince hassas elektrotlara ve beyni daha iyi anlamaya ihtiyacımız olacak. Ayrıca maymunla gerçekleştirilen çalışma üzerine Hires, "Maymun internette sörf yapmıyor. Muhtemelen bir hedefi eşleştirmeye çalışarak küçük bir topu hareket ettirmek için bir imleci hareket ettiriyor" dedi. "Bu, geleneksel beyin-makine arayüzleriyle zaten yapabileceğiniz bir şey."


Görsel-8: Laboratuvarda maymun, beyin-bilgisayar arayüzü ile insan robotik kolu kontrol ediyor.

''Bunu eğlence için yapmak harika bir fikir değil."

Green olası etik sorunlara değindi. "En büyük endişe, bu tür bir arayüzde bilgileri nasıl gerçekten korumayı başardığınızdır." Ayrıca temel tedaviden başka bir şey için beyin ameliyatı yapma fikrinin derinden rahatsız edici olduğunu söyledi. "Bu cihazlardan herhangi birini beyninize sokmak ... çok yüksek riskli bir ameliyattır. İnsanlar bunu yapıyor çünkü ciddi sınırlamaları var ve orada hayatlarını iyileştirme potansiyeli var. Bunu eğlence için yapmak harika bir fikir değil."


''Gerçekte, üzerinde çalışılan birçok laboratuvardan, birçok işi kopyalayıp yapıştırdı. "

UoU'da nörobiyoloji doçenti Dr. Shepherd, "Gösterdiği tüm teknoloji zaten bir şekilde geliştirildi ... Esasen yaptıkları şey, onu daha sonra verileri kablosuz olarak gönderen güzel ve küçük bir formda paketlemek," dedi. "Bu sunumu az önce izlediyseniz, hiçbir yerden çıkmadığını, Musk'ın bu sihri yaptığını düşünürdünüz ama gerçekte, üzerinde çalışılan birçok laboratuvardan birçok işi kopyalayıp yapıştırdı."


Musk'ın zaman çizelgeleri üzerine iddiaları da sorgulandı.


''Güvenliği sağlayan düzenleyici çalışmalar kısaltılamayacak kadar zaman alır."

Green, "İnsan denemelerini bu kadar hızlı bir şekilde algılamak zordur çünkü güvenliği sağlayan düzenleyici çalışmalar kısaltılamayacak kadar zaman alır" dedi, "sadece hayvan deneylerinin tamamlanması değil, implantasyon işleminin kadavralar üzerinde gerçekleştirilmesi, tekrarlanabilir olduğu ve insan hastalarda kullanılmadan önce beynin doğru alanlarını hedeflediğinin de gösterilmesi gerekir."

''Uzun süre beklemeden bunu nasıl test edebileceğinizi hayal etmek zor.''

RU'da nöromühendis J. Robinson, 2019'da STAT News'e, ''Bu süreci hızlandıramazsınız. Sadece beklemelisiniz ve elektrotların ne kadar dayanacağını görmelisiniz. Hedef bunların on yıllarca sürmesi ise cihazların ne kadar iyi performans gösterdiğini görmek için uzun süre beklemeden bunu nasıl test edebileceğinizi hayal etmek zor.'' dedi.


Neuralink'e farklı çevrelerce pek çok nitelik atfedildi; nörobilim tiyatrosu, vahşi bilim, Musk'ın alışılmadık bir tutku projesi, Musk'ın tuhaf ve fütüristik şirket portföyünden biri, iddialı bir plan, beyin hackleme teknolojisi, bilim kurgu, saçmalık, yaratıcı ama devrimsel değil

Ancak Musk'ın kalabalık bir takipçi kitlesi vardı ve BBC teknoloji muhabiri Rory Cellan-Jones'un aktardığı üzere Twitter'da şöyle bir olay yaşandı:

Prof. Jackson'un "bu sağlam mühendislik ama vasat bir sinirbilim" yorumunu paylaşması üzerine Musk birkaç saat içinde şu yanıtı tweetledi:



"Maalesef ki, fikirlerin değerine fazla ağırlık verip, bunları gerçekleştirmeyi küçümsemek akademide çok yaygın. Mesela Ay'a gitme fikri basittir ama Ay'a gitmek zordur."




Takipçilerinin birçoğu bunu beğendi, hatta bazıları oldukça coşkuluydu.

Birisi "Akademi, her zaman ortamdaki en zeki çocuk olduğunu düşünen fakat gerçekte budalanın teki olan insanlarla dolu" yazdı. Bir diğeri, "Eğer Tesla için de hakemli dergileri bekleseydik, ürünün ortaya çıkmasını hala bekliyor olacaktık" dedi. Hatta öğretmenlerle ilgili bıkkınlık veren bir klişe bile piyasaya sürüldü: "İşte bu, akademisyenler ve bizzat işi yapan endüstriyel vizyonerler arasındaki fark. Yapabilen yapar, yapamayan öğretir."

Eleştirdiği akademisyenler olmadan Musk'ın insan beynini dijital bir arayüzle geliştirme hayalinin gerçekleşme olasılığı tartışılır. Halbuki Gertrude ile yapılan demonun belirtilen amacı, bilim insanlarını Neuralink'e katılmaya teşvik etmekti.

Ancak Jones'a göre, Musk'ı Twitter'da takip edenler, yolculuk için gelmeye değeceğine ikna olmayabilirler…


GÖRSEL KAYNAKÇA

This Sophisticated Device To Implant Neuralink Chip Into The Skull GIF by GIFs F... | Gfycat

Neuralink - Insider Notion

Neuralink presents its first functional device to read nervous system activity - Archyde

Elon Musk's brain chip could save this woman's life - TESLARATI

Neuralink demonstrates its next-generation brain-machine interface | VentureBeat

Elon Musk and the future of the brain-machine interface (lead-innovation.com)

The Science of Elon Musk's Neuralink, Which Plans to Put Chips Into People's Brains (businessinsider.com)

Monkey controls human robotic arm with brain computer interface

Thought control of robotic arms using the BrainGate system

Elon Musk reveals Neuralink pig brain implants

https://mtechway.com/index.php/2020/05/13/elon-muskin-en-cilgin-projesi-neuralink/

KAYNAKÇA

Home - Neuralink

Watch Elon Musk's ENTIRE live Neuralink demonstration

Elon Musk’s Neuralink is neuroscience theater | MIT Technology Review

The Science of Elon Musk's Neuralink, Which Plans to Put Chips Into People's Brains (businessinsider.com)

Neuralink: Elon Musk's Company That Wants to Put Microchips in People's Brains (businessinsider.com)

Elon Musk’s Neuralink: what’s science and what’s not - The Verge

Is Elon Musk over-hyping his brain-hacking Neuralink tech? - BBC News

Elon Musk's Neuralink Plans to Link Brains to Internet by Next Year (businessinsider.com)

Elon Musk: Neuralink Brain Microchip Tested on Monkeys (businessinsider.com)

Elon Musk trots out pigs in demo of Neuralink brain implants - The Verge

Neuralink: Elon Musk unveils pig with chip in its brain - BBC News

Elon Musk to show off working brain-hacking device - BBC News

Elon Musk reveals brain-hacking plans - BBC News

Why Elon Musk's Plan to Give Us 'Superhuman' Brains Is Doomed to Fail (businessinsider.com)

52 görüntüleme0 yorum

Son Paylaşımlar

Hepsini Gör