Brain Dynamics Lab @MEF

  • Türkay Şahin

MÜZİSYEN OLAN VE OLMAYAN İNSANLARIN BEYİN YAPILARINDAKİ FARKLILIKLAR

Müzisyenler, gördükleri müzikal sembolleri karmaşık ve sıralı parmak hareketlerine çevirmek, doğaçlama yapmak, uzun müzikal ifadeleri hatırlamak ve referans sesler olmaksızın sesleri tanımak gibi karmaşık fiziksel ve mental işlemleri yapma konusunda beceriklilerdir. Bir enstrüman çalmak genellikle aynı anda duyusal ve motor bilgileri ve kendi performansını takip etme amacıyla duyusal geri bildirim mekanizmalarını entegre etmeyi gerektirir. Birçok davranışsal, nörofizyolojik ve nörogörüntüleme araştırması müzisyenlerin bu olağanüstü ve çok özelleşmiş sensorimotor, işitsel, görsel-mekansal, duyusal-mekansal ve hafıza becerilerini incelemiştir; ancak yine de müzikal becerilerin nöral temelleri tamamen anlaşılamamıştır. Birçok fonksiyonel görüntüleme araştırması müzisyenlerin ve müzisyen olmayanların motor, işitsel ve somatosensori işleri gerçekleştirirkenki beyin farklılıklarını ortaya koymuştur. Benzer olarak, müzisyenlerin ve müzisyen olmayanların motor ve işitsel beyin bölgelerindeki yapısal beyin farklılıkları da ortaya konmuştur. Fakat hiçbir araştırma, müzisyenlerin özelleşmiş becerilerini ve bu becerilerin gelişimini, müzisyenlerin ve müzisyen olmayanların beyinlerindeki yapısal farklılıklara bakarak araştırmamıştı.

Araştırmaya 20 profesyonel müzisyen, 20 amatör müzisyen ve 40 müzisyen olmayan kişi katıldı ve katılımcıların hepsi erkekti. Katılımcıların yaşları 18-40 arasında değişmekteydi. Tüm müzisyenler klavye çalıyordu ve sağlaktılar. Ek olarak, bütün katılımcılar, sözel zekalarının ölçülmesi için olan Shipley-Hartford Kelime Testi’ne girdiler. Bu test, Wechler Yetişkin Zeka Testi ile yüksek korelasyonlar gösteriyordu. Ayrıca profesyonel müzisyenlerin günlük ortalama enstrüman çalışma süresi, amatör müzisyenlerin yaklaşık iki katı kadardı. Araştırmaya yalnızca erkeklerin alınmasının sebebi cinsiyete bağlı karışıklığa neden olan faktörleri (bkz; confounding factors) çalışmadan elimine etmekti. Beynin yüksek çözünürlüklü anatomik resimleri 1.5 Tesla Siemens Vision vücut tarayıcı tarafından elde edildi.

[Shipley-Hartford Kelime Testi]


Araştırmanın sonuçları, müzisyenlik statüsü (profesyonel müzisyen, amatör müzisyen ve müzisyen olmayan) ile birinci motor ve somatosensori alanları, premotor alanları, ön üst parietal alanları ve alt temporal kıvrımları içine alan perirolandik alanlardaki (bkz; perirolandic regions) gri madde miktarı arasında anlamlı pozitif korelasyonlar buldular. Yani bu alanlardaki gri madde yoğunluğu en çok profesyonel müzisyenlerde, sonra amatör müzisyenlerde ve sonrasında da müzisyen olmayanlardaydı. Ek olarak, müzisyenlik statüsü ve sol serebellum, sol Heschl’s kıvrımı ve sol alt frontal kıvrımı da pozitif korelasyonlar gösterdi. Planum temporalede anlamlı bir etki bulunamadı. Müzisyenlik statüsü yükseldikçe anlamlı derecede gri madde azalışı gösteren bir beyin bölgesine de rastlanmadı.


[Müzisyenlik statüsüyle pozitif korelasyon içerisinde olan bölgeler]


Araştırmanın sonuçları, özelleşmiş beceriler ve belirli beyin yapıları arasında güçlü bağlantılar olduğunu gösteriyor. Bazı yapısal değişiklikler doğuştan gelen yatkınlıklarla ilgili olabilir; fakat sonuçları nöroplastisiteyle (bkz; neuroplasticity) açıklamak da mümkün. İnsanlardaki nöroplastisite, kullanmaya bağlı bölgesel büyümeye (bkz; use-dependent regional growth) sebep olabilir ve beynin olgunlaştığı sıralardaki kritik periyodlarda yoğun çevresel taleplere bağlı olarak serebral gri maddede yapısal adaptasyonlara sebebiyet verebilir. Ayrıca beyindeki gri madde farklılığı ve müzisyen statüsü arasındaki yüksek pozitif korelasyon, müzisyenlerin beyinlerinin kullanıma bağlı yapısal değişiklikler gösterdiğini gösteriyor.

Görsel Kaynakça


Gaser, C., & Schlaug, G. (2003). Figure 4. [Online Image]. The Journal of Neuroscience. https://www.jneurosci.org/content/23/27/9240#:~:text=A%20positive%20correlation%20means%20that,and%20left%20inferior%20frontal%20gyrus.

[Shipley-Hartford Abstraction Scale]. (n.d.).

https://digital.library.unt.edu/ark:/67531/metadc130518/m1/37/


Kaynakça


Gaser, C., & Schlaug, G. (2003). Brain Structures Differ between Musicians and Non-Musicians. The Journal of Neuroscience, 23(27), 9240-9245. doi:10.1523/jneurosci.23-27-09240.2003

94 görüntüleme0 yorum

Son Paylaşımlar

Hepsini Gör